Όχι μνημείο, το σπίτι του Γκάτσου...

Η είδηση κυκλοφόρησε πανομοιότυπη και με τον ίδιο τίτλο σε τοπικά και αθηναϊκά μέσα. Μνημείο θα κηρυχθεί το σπίτι τού Νίκου Γκάτσου στην Ασέα...

Στην αρχή μάς εξένισε, άκου «μνημείο» είπαμε, κάτι που υπό μία έννοια δεν μπορεί να ακουμπήσει κανείς, το ψάξαμε όμως. Οφείλετο σε μια «ατε­λή" ή εκ του νόμου τυπική φράση σε υπηρεσιακή επιστολή τής υπουργού Πολιτισμού Λίνας Μενδώνη. «Παρακαλώ να δρομολογήσετε την διαδι­κασία κήρυξης της οικίας Γκάτσου, στην Ασέα Αρκαδίας, βάσει των διατάξεων του Ν. 3028/02 Περί προστασίας των Αρχαιοτήτων και εν γένει της Πολιτιστικής Κληρονομιάς». Κήρυξη σε τί όμως;

Πράγματι ο Ν. 3028/02, ο οποίος αφορά πρωτίστως αρχαιολογικούς χώρους (εξ ου ίσως και το «μνημείο"), στο άρθρο 12 παράγραφος 1 αναφέρει απλώς ότι οι «χώροι κηρύσσονται και οριοθετούνται», χωρίς να προσδιορίζει σε τί «κηρύσσονται», υποθέτουμε ότι πρώτο μέλημά του είναι η εξασφάλιση τού χώρου. Άλλωστε η επιστολή τής κυρίας Μενδώνη καταλήγει. «Οι κληρονόμοι του ποιητή προτίθενται να παραχωρήσουν στο Δημόσιο το κτήριο, ενώ Δήμος και Περιφέρεια συμφωνούν με την αξιοποίηση της οικίας ως Μουσείο. Μετά τον Κωστή Παλαμά, τον Οδυσσέα Ελύτη, ο Νίκος Γκάτσος θα αποκτήσει σύντομα τη δική του στέγη».

Εδώ ωστόσο τίθενται τα σοβαρά ερωτήματα, προς το υπουργείο Πολιτισμού και την κυρία Μενδώνη, τον Δήμο και την Περιφέρεια. Γιατί υπάρχει κίνδυνος το σπίτι τού Γκάτσου στην Ασέα να καταλήξει σε «μνημείο», όπως "μνημείο» (εγκατάλειψης και αδιαφορίας) απέμεινε το σπίτι τού Καρυωτάκη στην Τρίπολη, παρά την ανακαίνιση και ανα­παλαίωσή του και την αρχική χρήση του για συναφείς εκδηλώσεις. Αλλά και μουσείο να γίνει, το σπίτι τού Γκάτσου, πάλι μνημειακό χαρακτήρα θα έχει.

Δεν ξέρουμε ακριβώς τί γίνεται με τα σπίτια τού Παλαμά και τού Ελύτη, αλλά ελπίζουμε ότι η κυρία Μενδώνη να εννοεί την τελευταία φράση τής επιστολής της. Η «στέγη» και το κεφάλαιο που θα επενδυθεί να γίνει στέγη με κεφαλαίο, Στέγη τού Γκάτσου. Ζωντανή, σύγχρονη, λειτουργική, παραγωγική. Τί να στεγάσει και να παράγει;

Να στεγάσει μία «Αμοργό» τής νεοελληνικής ποίησης. Πέρα από τη ζωή και το έργο τού Νίκου Γκάτσου (ένα ζωντανό «μουσείο"), ποιητικές συλλογές, ανθολογίες, κριτικές, μονογραφίες, αφιερώματα. Ποιητών που έχουν σχέση με τον τόπο, την Αρκαδία, τού Καρυωτάκη, τού Σαραντάρη (με καταγωγή από το Λεωνίδιο), τού Καραβασίλη... Σε συνεργασία ίσως με ένα πανεπιστήμιο (το Τμήμα Φιλολογίας τού Πανεπιστημίου Πελοποννήσου). Και μια και μιλάμε για τον Γκάτσο, ένα «ράφι» για τη μελοποιημένη ποίηση. Όσο για τις εκδηλώσεις που μπορεί να γίνονται εκεί, υπάρχει ήδη εμπειρία από την πολύχρονη δραστηριότητα τού τοπικού συλλόγου.

Ύστερα, μιλάμε για την Ασέα, μια περιοχή μακριά από τα κέντρα, αλλά και στο αρκαδικό φυσικό περιβάλλον (Et Gatsοs in Arcadia!). Το ανακαινισμένο σπίτι, η Στέγη τού Γκάτσου, μπορεί κυριολεκτικά να στεγάζει σε δύο - τρεις ξενώνες, όλο το χρόνο, εκ περιτροπής και σε ορισμένα χρονικά διαστήματα, δημιουργούς που έχουν ανάγκη να ολοκληρώσουν μια σχετική εργασία, να σκεφτούν, να εμπνευσθούν. Στην Πάρο, στο «Σπίτι της Λογοτεχνίας» τού Δήμου φιλοξενούνται, για περιόδους από δύο εβδομάδες έως τρεις μήνες, συγγραφείς και μεταφραστές που θέλουν να ολοκληρώσουν το έργο τους, δωρεάν ή με ελάχιστο τίμημα.

Τί ζητάς αθανασία στο μπαλκόνι μου μπροστά  /  δε μου δίνεις σημασία...

ΤΡ.
14 Ιανουαρίου 2021
Επεξεργασία