Ἰδού ἐμπρός σου ὁ τοῖχος στέκει τῆς ἀθλίας Τριπολιτσᾶς, τώρα τρόμου ἀστροπελέκι νά τῆς ρίξεις (ε)πιθυμᾶς...
ΔΙΟΝΥΣΙΟΣ ΣΟΛΩΜΟΣ, Ὕμνος εἰς τήν Ἐλευθερίαν (στρ. 35)
23 Σεπτεμβρίου 1821, η Άλωση τής Τριπολιτσάς. Επιμένουμε, άλωση, όχι «απελευθέρωση», αλλιώς γιατί ο Γέρος να πει; Τ' άλογό μου απ' τα τείχη ώς τα σαράγια δεν επάτησε γη... Και ο Παπαγιώργης να γράψει τό λύθρον! Ο λύθρος ή το λύθρον (ομηρικό) είναι αίμα πηγμένο, ανακατεμένο με σκόνη και ιδρώτα, λάσπη με αίμα. Η απεγνωσμένη Έξοδος τού Μεσολογγίου κατέστη ηρωϊκή, η μανιασμένη είσοδος Ελλήνων στην «αθλία» τουρκόπολη Τριπολιτσά προκαλεί ρίγος... Οι Έλληνες δεν αλώνουν, «απελευθερώνουν Καμιά φορά, υπάρχει αναπόδραστος λόγος. Και σφάζουν, αθέμιτα...
Ο απόηχος τής σφαγής δεν έκανε μόνο τον γύρο τών απανταχού ραγιάδων, αλλά έφτασε ως τα πολιτισμένα κράτη τής Ευρώπης, τα φιλελληνικά κομιτάτα ήρθαν σε δύσκολη θέση. Πώς να υπερασπιστούν ανθρώπους που ξεπέρασαν τά όρια τής βαρβαρότητας και της κτηνωδίας; Εν τούτοις αυτό που θεωρήθηκε εθνική ντροπή ήταν στην πραγματικότητα μια εθνική ανάσταση, έστω και ανόσια. Μόνο με την άλωση τής Τριπολιτσάς οι ραγιάδες μυήθηκαν στο βαθύτερο νόημα τού πολέμου που είχαν κηρύξει. Δεν υπήρχε πλέον κανένα περιθώριο συμβιβασμού ανάμεσα στους δύο λαούς. Ο πόλεμος θα έφτανε μέχρις εσχάτων.
Μέσα σ' αυτή την πρωτάκουστη αιματοχυσία και στο λύθρο οι επαναστάτες έπαιρναν ουσιαστικά το αληθινό πολεμικό βάπτισμα. Και βέβαια δεν χρειάζεται να δικαιολογούμε τις μαύρες σκηνές που εκτυλίχθηκαν στους δρόμους και στα σπίτια τής πρωτεύουσας με το μένος αιώνων κατά τού τυράννου. Οι Μοραΐτες μετρούσαν μόνον έναν αιώνα σκλαβιάς. Είχαν όμως ανάγκη μια κατάσταση απολύτου ασυδοσίας, για να ανακτήσουν τή φυλετική τους αυτοπεποίθηση. Και την ανέκτησαν με μια αθεμιτουργία, που δεν βρήκε ποτέ τον υμνητή της. Το νεοσύστατο κράτος είχε ανάγκη την προβολή ηρωικών θυσιών. Το Μεσολόγγι απέβη εθνικό σύμβολο, ενώ η Τρίπολη αποσιωπήθηκε...
Διαβάστε εδώ το πλήρες κείμενο τού Κωστή Παπαγιώργη για την Άλωση τής Τριπολιτσάς, που αναδημοσιεύσαμε στην περσινή επέτειο, από το βιβλίο του «Κανέλλος Δεληγιάννης». Και τα αντικρουόμενα σχόλια σ' εκείνη την αναδημοσίευση για τη «σφαγή»...